متخصصین تغذیه لیستی از مواد غذایی اصلی را کلید سلامتی معرفی کرده اند. به همین خاطر پیش خود فکر می کنید که از غذاهای سالمی استفاده می کنید و وقتی دچار بیماریها و مشکلات مختلف، از سرطان گرفته تا دیابت و از این قبیل، می شوید، تعجب می کنید. این مشکلات به این دلیل است که در راه از خانه تا مارکتی که از آن ید می کنید، این موادغذای دچار تغییر و تحولاتی می شود که باعث ارزانتر شدن و جذاب تر شدن آن...و البته به شدت ناسالم شدن آن می شود. 


1. گفته می شود که ماهی از گوشت قرمز سالمتر است، چون سرشار از فسفر، ویتامین d و روغن غیراشباع سالم می باشد. اما شایان ذکر است که فیله ماهی سرخ کرده حاوی مقدار بسیار کمی ماهی و بیشتر حاوی مواد افزودنی است که به هیچ عنوان سالم نیست. البته ماهی تازه اینطور نیست اما انواع ماهی های کارخانه ای و فست فود ماده غذایی سالمی به شمار نمی رود. 

2. ماست در واقع همان شیر ترش شده است، و درست مثل شیر باید سرشار از پروتئین، کلسیم، و ویتامین های مختلف باشد و می تواند برای افرادی که معده هایشان لالکتوز نمی پذیرد و نمی توانند از شیر تازه استفاده کنند، جایگزین خوبی باشد. اما آنچه که در مارکت ها به عنوان ماست فروخته می شود، محصولی کارخانه ای حاوی مقدار زیاد قند صنعتی، مثل فروکتوز و گلوکز (که موجب چاقی میشود) و میوه های فراورده ای است. 

3. با پختن بعضی سبزیجات به همراه گوشت و اضافه کمی ادویه، سوپی ارزان، ساده و خوشمزه خواهید داشت. سوپ های آماده که در پاکت ها یا کنسرو ها بسته بندی می شوند، ترکیب پرنمکی از چربی ها، مواد افزودنی و تکه هایی از هویج و جعفری است تا مردم را گول بزنند. فقط یک کاسه از آن حاوی %50 از کل نمک مصرفی روزانه شما است. 

4. چای سبز در آسیای شرقی و جنوبی طرفداران زیادی دارد، حاوی آنتی ا یدان ها و کافئین است، و تخقیقات نشان داده است که با سرطان، بیماری های قلبی، مشکلات پوستی و اختلالات پیری مقابله می کند. اما از آنجا که به خاطر تلخ بودن طعم آن در غرب استقبال چندانی از آن نمی شود، مردم معمولاً این چای را با انواع و اقسام افزودنی ها و شکر می خوردند که چندان سالم نیست. 

5. انواع خوب سیب زمینی پوست نازک و سفید رنگ که ظاهر بسیار فریبنده ای دارند، دقیقاً همان چیزی است که باید از آن پرهیز کرد. این سیب زمینی ها که کاملاً تجاری هستند، هیچ ماده معدنی، نمک، یا پروتئینی در خود ندارند. فقط سرشار از نشاسته هستند که موجب چاقی شده و شما را در خطر ابتلا به دیابت قرار می دهند. 

6. پاپکرن باید دانه هاب ذرت سرشار از فیبر سلو و با کالری بسیار پایین باشد که در روغن گیاهی سالم درست شده باشد. هنگام ید پاپکرنهای آماده مایکروفری حتماً به برچسب روی آن دقت کنید: آن چربی ها (به ویژه کره) هیچ چیز سلامتی در خود ندارند و طعم دهنده هایی که در آن استفاده می شود فقط سمومی بی خاصیت هستند. 

7. نان های آماده بسته بندی شده ای که در مارکت ها می بینید، یکی از مهمترین عوامل در چاقی و دیابت به شمار می روند. نان باید فقط از آرد، کمی نمک، و خمیر مایه درست شده باشد. اما نان های سفید بسته بندی شده باید دوام بیشتری داشته باشند و این مسئله فقط از طریق افزودنی ها و تغییر شکل آن از طریق قند حاصل از شیره ذرت، میسر خواهد بود که موجب چاقی می شود. لازم به ذکر نیست که نگهدارنده ها به آن مزه سنگ آ می دهد. 

8. سیریال ها—حبوبات غذایی که از غلات تهیه شده و با شیر بعنوان صبحانه مصرف می شود-- (گندم، جو، برنج، ذرت) بیش از 10000 سال است که یکی از غذاهای اصلی برای اکثر افراد به شمار می رود. این موادغذایی سرشار از پروتئین، نشاسته و ویتامین هستند. 

اما آنچه که این روزها بعنوان سیریال صبحانه مصرف می شود، همان سیریال های واقعی است اما به اضافه ی مقدار زیادی قند، شیره ذرت، رنگ دهنده ها و نگه دارنده ها که باعث سلامت بخشیدن به شما و فرزندانتان نخواهند شد. 

9. سبزیجات و میوه جات از جمله سالمترین موادغذایی هستند. اما سالادهای آماده همه ویتامین های مورد نیاز بدن شما را به طور روزانه تامین نمی کنند. در اینگونه سالادها میزان ویتامین ها به حداقل یا صفر رسیده است. سبزیجات این سالادها در محلولهای کلردار شستشو می شوند و برای دوام و ماندگاری بیشتر موادی به آنها افزوده می شود که از سلامت آنها می کاهد. 

10. مواد غذایی اکولوژیکی به این معنا است که هیچ آلاینده ای برای رشد آنها استفاده نشده است (آفت کش ها و کودهای شیمیایی). اما آنچه به مارکت ها می رسد باید محصولی ارزان باشد اما تهیه موادغذایی ارگانیک هزینه زیادی می برد که برای تولیدکننده ها مقرون به صرفه نیست. 

11. امروزه، پیتزا نماد غذاهای آماده شده است. بااینکه این غذا در ایتالیا فقط از انواع بخصوصی آرد، گوجه فرنگی، روغن زیتون، ریحان و پونه کوهی درست می شود، و درنتیجه غذایی بسیار سالم به شمار می رود، اما آنچه در سرتاسر جهان به تقلید ازاین غذا به مردم تحویل داده می شود، شباهت چندانی با آن ندارد. 

این روزها همه جا پر شده از مواد افزودنی و نگه دارنده ها، روغن های بی کیفیت و ارزان، پنیرهای مختلف و انواع و اقسام سس ها که  موادغذایی سالمی برای بدن به شمار نمی روند. به خاطر وجود همین مواد افزودنی است که این روزها غذاهای سالم، به غذاهایی به شدت ناسالم و خطرناک برای سلامتی تبدیل شده اند. پس با دقت بیشتر به انتخاب های غذایی خود، در دام تولیدکننده های این موادغذایی گرفتار نشوید.

عقاید و باورهای غلط

بارداری تغییرات احساسی و فیزیولوژیکی بسیار در خانم های ایجاد می کند. در این دوران از هر گوشه و کناری به خانم های باردار توصیه و نصیحت ارائه می شود: از طرف پزشک متخصص زایمان، دوستان و اعضای خانواده و همکاران در محل کار. حتی غریبه ها هم دست از اظهار نظر درمورد وضعیت یک خانم باردار برنمی دارند. 

با این شرایط و باوجود این اطلاعات و توصیه های درست و غلط که در اکثر موارد با هم تناقض دارند (به ویژه درمورد رژیم غذایی و تغذیه) برای مادر دشوار خواهد بود که برنامه غذایی متوازن و صحیح داشته باشد. از آنجا که داشتن یک رژیم غذایی سالم یکی از مهمترین مسائلی است که یک خانم باردار برای ارتقاء وضغیت سلامت خود و فرزندش باید رعایت کند، در زیر به برخی باورهای غلط و نادرست درمورد رژیم غذایی و تغذیه خانم های باردار اشاره می کنیم، تا با دانستن این اطلاعات؛ شروعی عالی برای بارداری خود داشته باشید. 

باور 1: تو باید برای دو نفر غذا بخوری. 

در واقعیت، شما برای یک نفر و یک موجود خیلی خیلی کوچک غذا می خورید. اکثر خانم ها نیاز دارند که فقط 300 کالری بیشتر از کالری های مصرفی خود، استفاده کنند. این دوره، دوره افراط در غذا خوردن نیست. بارداری دوره ای است که باید در نهایت سلامت و عاقلانه غذا بخورید. اضافه وزن معمول در دوران بارداری باید بین 10 تا 15 کیلوگرم باشد؛ اما این مسئله تا حد زیادی به وزن مادر قبل از بارداری و تعداد جنین در شکم او دارد.  خانمی که وزنش زیر وزن نرمال است ممکن است تا 20 کیلو هم اضافه وزن بیاورد اما خانمی که قبل از بارداری خودش اضافه وزن دارد، اضافه وزن دوران بارداری او نباید از 15 کیلو بیشتر باشد. پزشکتان باتوجه به وزن، قد و شکل بدنتان، وزن بارداری شما را تعیین خواهد کرد. 

باور 2: رژیم غذایی شما باید کم کربوهیدرات و پر پروتئین باشد. 

این باور امروزه در بین رژیم های غذایی شهرت و طرفداران زیادی پیدا کرده است. اما خوب است بدانید که یک رژیم پر پروتئین برای دوران بارداری به هیچ عنوان توصیه نمیشود. بر طبق هرم راهنمای موادغذایی روزانه، حبوبات، میوه جات، و سبزیجات باید بیشتر رژیم غذایی شما را به خود اختصاص دهد نه شیر و موادغذایی گوشتی. درواقع، فقط 3-2 وعده پروتئین در روز برای خانم های غیرباردار کافی است. این مقدار از پروتئین را می توان در یک عدد تخم مرغ، 100-50 گرم مرغ یا گوشت قرمز، و ½ فنجان نخودفرنگی یا لوبیا خلاصه کرد. کالری های اضافی که در دوران بارداری باید استفاده شود، باید بین هر 5 نوع ماده غذایی در هرم موادغذایی پخش شود. 

باور 3: فشارخون ناشی از بارداری به خاطر مصرف نمک زیاد است. 

واقعیت این است که فشار خون ناشی از بارداری به خاطر تغییرات مختلف فیزیولوژیکی در این دوران می باشد و از اینرو نباید مانند فشارخون در افراد عادی مورد درمان قرار گیرد. تعادل شرط اولیه است. بااینکه پرخوری در غذاهای پرنمک به هیچ عنوان سالم نیست، اما کاهش نمک مصرفی یا قطع آن از رژیم غذایی نیز به هیچ عنوان صحیح نیست. 

باور 4: دوران بارداری بهترین زمان برای شروع مصرف اسید فولیک (ویتامین های bکمپل ) است. 

اسید فولیک در روزها و هفته های اول شکل گیری جنین اهمیت زیادی دارد. به همین دلیل، توصیه می شود که خانم ها قبل از حامله شدن روزانه از یک عدد قرص مولتی ویتامین استفاده کنند تا اطمینان یابند که اسید فولیک بدنشان در دوره اولیه بارداری کافی است. علاوه بر ویتامین ها، منابع بسیار عالی از ویتامین های b کمپل عبارتند از: آب پرتقال، حبوبات، مرکبات، سبزیجات، آجیل. 

باور 5: بهتر از بیشتر از رژیم غذایی خود، روی ویتامین ها تکیه کنید. 

ویتامین ها نباید هیچگاه جایگزین رژیم غذایی شما شود. گرچه اکثر پرشک های متخصص زایمان برای بیماران خود مولتی ویتامین تجویز میکنند، این ویتامین ها فقط حکم مکمل غذایی را دارد و نمی تواند جایگزین یک رژیم غذایی سالم شود. بهترین منابع از ویتامین ها و موادمعدنی، موادغذایی طبیعی است، چون بهتر جذب میشوند. 

باور 6: شیر کامل برای شما بهتر از شیر کم چرب است. 

شیر کم چرب برای کلیه افراد بالای 3 سال انتخاب بهتری به شمار می رود. شیر کم چرب کلیه مواد مغذی موجود در شیر کامل را در خود دارد اما میزان کلسترول و چربی آن کمتر است. درواقع، می توان گفت که حتی کلسیم موجود در آن از شیر کامل هم بیشتر است. 


داشتن یک رژیم غذایی سالم طی دوران بارداری که شامل انتخاب های عاقلانه و سالم از انواع و اقسام گروه های موادغذایی باشد، باعث می شود اضافه وزن شما در این دوران در حد نرمال باشد و وضعیت سلامت خودتان و فرزندتان تضمین شود. اگر به وضعیت غذایی خود اطمینان کافی ندارید و سوالاتی در این زمینه دارید، می توانید از پزشک های متخصص تغذیه یا پزشک خودتان سوال کنید تا شما را راهنمایی کند.